Ortaokul yazılılarında puan en çok bilinmeyen sorulardan değil, bilinen cevabın eksik yazılmasından kaybediliyor. Bütün derslerde ortak beş hata var: gerekçesiz cevap, tam cümle kurmamak, soru kökündeki görevi atlamak, birim, etiket ya da çizimi eksik bırakmak ve yazım-noktalama hataları. Bunların üstüne her dersin kendine özgü tuzakları ekleniyor.
Bu rehber, kasım yazılı haftasına giren 5, 6, 7 ve 8. sınıf öğrencileri ve velileri için hazırlandı. Önce bütün derslerde geçerli olan hataları, sonra sınıf ve ders ders ayrıntılı yazılarımızı bulacaksınız. Her ders yazısında yedi hata, puan kaybettiren bir cevap örneği ve tam puanlık karşılığı var. Konu kapsamı için ortaokul yazılı senaryoları, son hafta planı için yazılıya 1 hafta kala rehberimize bakabilirsiniz.
Bütün Derslerde Ortak 5 Hata
Maarif Modeli ile birlikte ortaokul yazılıları açık uçlu sorulardan oluşuyor ve cevaplar puanlama ölçütüne göre değerlendiriliyor. Bu ölçütlerde doğru sonucun yanında gerekçe, açıklama ve biçim de ayrı puan alabiliyor. Aşağıdaki beş hata bu yüzden her derste puan götürüyor.
1. Gerekçesiz cevap
Doğru sonucu ya da kavramı yazıp 'çünkü' kısmını atlamak. Matematikte kullanılan kural, fende neden-sonuç, sosyal bilgilerde ve din kültüründe örnek ile açıklama, gerekçenin karşılığıdır.
2. Tam cümle kurmamak
Tek kelimelik cevaplar, özellikle Türkçe, sosyal bilgiler ve din kültüründe yarım puan alır. Sorunun kelimelerini cevapta kullanmak tam cümle kurmanın en kolay yolu.
3. Soru kökündeki görevi atlamak
'Açıklayınız, karşılaştırınız, iki örnek veriniz, yorumlayınız' her biri farklı bir cevap ister. Soru kökündeki fiilin ve sayının altını çizmek bu hatayı neredeyse tamamen ortadan kaldırır.
4. Birim, etiket ve çizimi eksik bırakmak
Matematik ve fende sonucun birimi, çizimlerde etiket ve oklar, açılarda derece işareti puanın parçasıdır. Doğru hesaplanmış ama birimsiz bir sonuç çoğu zaman tam puan almaz.
5. Yazım ve noktalama
Cümle başı ve özel isimlerde büyük harf, de/da ve ki'nin yazımı, kesme işareti. Türkçe'de ayrıca ölçülen bu beceriler, diğer derslerin cevaplarında da dikkat çeker. İngilizcede ise gün, ay ve ülke adlarının büyük harfle başlaması aynı türden bir hata.
5. Sınıf Yazılılarında Sık Yapılan Hatalar
- 5. sınıf Matematik: en sık hata açıölçeri yanlış ölçekten okumak.
- 5. sınıf Türkçe: en sık hata soruya değil metne cevap vermek.
- 5. sınıf Fen Bilimleri: en sık hata ay'ı ışık kaynağı saymak.
- 5. sınıf Sosyal Bilgiler: en sık hata tek kelimelik cevap vermek.
- 5. sınıf Din Kültürü: en sık hata düzen örneği verip neyi gösterdiğini yazmamak.
- 5. sınıf İngilizce: en sık hata ülke ile milliyeti karıştırmak.
6. Sınıf Yazılılarında Sık Yapılan Hatalar
- 6. sınıf Matematik: en sık hata 1'i asal saymak, 2'yi atlamak.
- 6. sınıf Türkçe: en sık hata kelimenin metindeki anlamını atlamak.
- 6. sınıf Fen Bilimleri: en sık hata zıt yönlü kuvvetleri toplamak, yönü yazmamak.
- 6. sınıf Sosyal Bilgiler: en sık hata çözüm önerisi yerine sorunu tekrar tanımlamak.
- 6. sınıf Din Kültürü: en sık hata vahyin gönderiliş amacını tek kelimeyle yazmak.
- 6. sınıf İngilizce: en sık hata he, she, it ile -s ekini unutmak.
7. Sınıf Yazılılarında Sık Yapılan Hatalar
- 7. sınıf Matematik: en sık hata negatif rasyonelleri ters sıralamak.
- 7. sınıf Türkçe: en sık hata çıkarım sorusunda metindeki cümleyi aynen yazmak.
- 7. sınıf Fen Bilimleri: en sık hata kuvvet uygulandı diye iş yapıldı sanmak.
- 7. sınıf Sosyal Bilgiler: en sık hata millî meseleler sorusunda tutum yerine olayı anlatmak.
- 7. sınıf Din Kültürü: en sık hata ahiret hayatının aşamalarını yanlış sıralamak.
- 7. sınıf İngilizce: en sık hata çift karşılaştırma yapmak.
8. Sınıf Yazılılarında Sık Yapılan Hatalar
- 8. sınıf Matematik: en sık hata negatif tabanda parantezi gözden kaçırmak.
- 8. sınıf Türkçe: en sık hata söz sanatını adlandırıp gerekçe yazmamak.
- 8. sınıf Fen Bilimleri: en sık hata mevsimleri Dünya'nın Güneş'e uzaklığına bağlamak.
- 8. sınıf İnkılap Tarihi: en sık hata okul sırasını karıştırmak.
- 8. sınıf Din Kültürü: en sık hata kader ile kazayı karıştırmak.
- 8. sınıf İngilizce: en sık hata reddetme mektubunda parça atlamak.
Kâğıdı Teslim Etmeden Önce: Her Ders İçin 5 Soru
- Her cevabın yanında bir gerekçe ya da örnek var mı?
- Soru kökünde istenen görevi ve sayıyı karşıladım mı?
- Hesap ve ölçüm sonuçlarının yanında birim var mı?
- Çizimlerim etiketli mi?
- Kâğıdı yalnızca yazım ve noktalama için bir kez okudum mu?
Yazılıdan Sonra
Sonuç geldiğinde kâğıdı isteyin ve kaybedilen puanları bu listedeki hatalarla eşleştirin. Aynı hata iki derste birden görülüyorsa sorun konu değil, yazma alışkanlığıdır ve bütün dersleri etkiler. Yöntemi yazılı sonrası yanlış analizi yazımızda anlattık; 16-20 Kasım ara tatilini telafi için kullanmak isteyenler kasım ara tatili çalışma planına göz atabilir.
Son güncelleme: 1 Kasım 2026. Ders yazılarındaki konu kapsamı MEB ODSGM'nin 2026-2027 1. Dönem Konu Soru Dağılım Tablolarına dayanır (odsgm.meb.gov.tr). Okulunuzun seçtiği senaryoyu ve sınav tarihlerini ders öğretmenlerinizden teyit edin.
Sıkça Sorulan Sorular
Yazılıda en çok hangi hatalar puan kaybettirir?
Bütün derslerde en çok puan kaybettiren hatalar gerekçesiz cevap vermek, tam cümle kurmamak, soru kökündeki görevi atlamak, birim ve etiketleri eksik bırakmak ve yazım-noktalama hatalarıdır. Açık uçlu yazılılarda doğru sonucun yanında gerekçe ve biçim de puanlanabildiği için bu hatalar bilgi eksikliği kadar not düşürür.
Açık uçlu yazılıda kısmi puan verilir mi?
Açık uçlu yazılılar puanlama ölçütüne göre değerlendirildiği için bir sorunun puanı çoğu zaman adımlara bölünür: yöntem, işlem, sonuç ya da kavram, gerekçe ve örnek gibi. Bu yüzden emin olunmayan bir soruyu boş bırakmak yerine bilinen adımları yazmak puan getirebilir. Puanlamanın ayrıntısını ders öğretmeninize sorabilirsiniz.
Yazılıdan önce hataları fark etmenin en kolay yolu nedir?
Ders kitabından üç soru seçip süre tutarak cevapları kâğıda yazmak ve ardından bir kontrol listesiyle karşılaştırmak. Gerekçe, tam cümle, birim, soru kökündeki görev ve yazım maddelerinden ikisi ya da daha fazlası eksik çıkıyorsa sorun bilgi değil, yazma alışkanlığıdır.
Düzenli koçluk desteğiyle verimi artırın
Haftalık koçluk görüşmeleriyle çalışma planı, motivasyon ve zaman yönetimi konularında birebir destek alın.
