Kasımda ilk MEBİ LGS denemesi yapılacak ve pek çok evde aynı akşam aynı sahne yaşanacak: sonuç ekranda, netler beklenenden düşük, veli endişeli, öğrenci savunmada. O akşam söylenen cümleler, sonraki aylarda öğrencinin denemelere nasıl yaklaşacağını belirler.
Bu yazıda deneme sonucu düşük geldiğinde velinin ne yapması ve ne yapmaması gerektiğini anlatıyoruz. Denemelerin takvimi için MEBİ LGS deneme takvimi, denemeye hazırlık için ilk MEBİ denemesine 6 hafta planı yazılarımıza bakabilirsiniz.
Önce Şunu Bilin: İlk Denemeler Düşük Gelir
Yılın ilk denemeleri neredeyse her öğrencide beklentinin altında çıkar. Bunun basit bir nedeni vardır: kasım başında 8. sınıf müfredatının büyük kısmı henüz işlenmemiştir. Öğrenci, okulda görmediği konulardan da soru görür. Buna sınav formatına alışık olmamak ve süre yönetimini henüz bilmemek eklenir.
Bu yüzden ilk denemenin neti bir sıralama değil, başlangıç noktasıdır. Asıl bilgi tek bir denemeden değil, aylar içinde netlerin nasıl değiştiğinden gelir.
Sonucun Geldiği Akşam: Yapılmaması Gerekenler
- Net sayısıyla başlamak: Kaç net yaptın sorusu, konuşmayı bir hesaplaşmaya çevirir.
- Kıyaslamak: Arkadaşın, kuzenin ya da kardeşin sonucu hiçbir şey öğretmez; yalnızca savunma üretir.
- Hemen ceza ya da yasak koymak: Telefonu almak ya da hafta sonunu iptal etmek, sonucu değiştirmez ama bir sonraki denemeye giriş kaygısını artırır.
- Anında yeni kaynak almak: Sorun kaynak eksikliği değilse, yeni kitap yalnızca yükü artırır.
- Geleceğe dair felaket senaryoları: Bu gidişle hiçbir liseye giremezsin gibi cümleler motivasyonu değil kaygıyı besler. Kaygının sınav performansına etkisini sınav stresi ile başa çıkma yazısında ele aldık.
Sonucun Geldiği Akşam: Yapılması Gerekenler
İlk cümle soru değil gözlem olmalıdır: bugün uzun bir sınava girdin, yorulmuş olmalısın. Ardından öğrencinin kendi değerlendirmesini duymak önemlidir. Hangi dersi nasıl buldun, hangi soruya en çok kızdın? Bu sorular öğrencinin kendi hatasını kendisinin anlatmasına izin verir ve konuşmayı savunmadan analize çevirir.
O akşam ayrıntılı analiz yapılmaz. Analiz, ertesi gün sakin bir zamanda ve 45 dakika ayrılarak yapılır.
Ertesi Gün: Düşük Netin Gerçek Nedenini Bulmak
Düşük net tek bir sorunun değil, birbirinden çok farklı üç sorunun sonucu olabilir. Her yanlış ve boş soru için şu üç sorudan hangisinin cevabı olduğunu bulmak gerekir:
- Bilmediğim için mi yanlış yaptım? Bu bir konu eksiğidir ve konu tekrarı ister.
- Bildiğim hâlde dikkatsizlikten mi kaybettim? Bu bir kontrol alışkanlığı sorunudur; çözümü daha çok konu çalışmak değildir.
- Süre mi yetmedi? Bu bir soru seçme ve süre yönetimi sorunudur; çözümü takıldığı soruyu işaretleyip geçmeyi öğrenmektir.
Bu ayrım yapıldığında, düşük netin arkasındaki tablo genellikle beklenenden çok daha net ve çözülebilir görünür. Analizin adım adım nasıl yapılacağını LGS deneme analizi nasıl yapılır yazısında anlattık.
Tabloya Göre Ne Yapılır?
Kayıplar çoğunlukla konu eksiğindense, eksik konular bir listeye yazılır ve önümüzdeki iki haftanın planına yerleştirilir. Kasım ara tatili bu iş için iyi bir fırsattır. Kayıplar çoğunlukla dikkatsizlikten geliyorsa, soru çözümünde kontrol adımı eklenir ve olumsuz soru köklerinin altını çizme alışkanlığı kazandırılır. Süre yetmiyorsa, ders bazlı süreli soru blokları ve soru atlama pratiği yapılır.
Bir kaynak değiştirmek ya da çalışma süresini birden artırmak genellikle bu üç sorunun hiçbirini doğrudan çözmez.
Ne Zaman Endişelenmeli?
Tek bir düşük deneme endişe nedeni değildir. Dikkat edilmesi gereken işaretler şunlardır: üç deneme üst üste aynı derste aynı konulardan kayıp olması, netlerin aylar içinde hiç yükselmemesi ya da öğrencinin çalıştığı hâlde okuldaki yazılılarda da benzer bir tablo görülmesi. Bu durumda sorun çoğu zaman çalışma miktarında değil çalışma biçimindedir; çocuğum çalışıyor ama notları yükselmiyor yazısında bu tabloyu ayrıntılı ele aldık.
Velinin Rolü: Denetçi Değil, Ortam Kurucu
LGS sürecinde velinin en değerli katkısı, çalışmanın sürdüğü bir ortamı korumak ve sonuçlar karşısında sakin kalmaktır. Soruları çözmek, konuyu anlatmak ya da programı saat saat denetlemek velinin görevi değildir; bu roller çoğu zaman ilişkiyi yıpratır. Veli rolünü nasıl dengeleyebileceğinizi velilerin LGS sürecindeki rolü yazısında anlattık.
Sonuç
LGS deneme sonucu düşük geldiğinde yapılacak ilk şey sonucu bir hüküm değil bir bilgi olarak görmektir. Sonucun geldiği akşam sakin kalmak, ertesi gün yanlışları konu eksiği, dikkatsizlik ve süre olarak ayırmak ve plana buna göre yön vermek, netleri yükselten asıl adımlardır. Arc Akademi olarak 8. sınıf öğrencilerinin her denemesini koçluk görüşmelerinde birlikte analiz ediyor, eksikleri birebir online derslerle kapatıyoruz; ücretsiz tanışma görüşmesi için bize ulaşabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
İlk LGS denemesinde netlerin düşük olması normal mi?
Evet. Kasım ayında 8. sınıf müfredatının büyük kısmı henüz işlenmemiş olur ve öğrenci sınav formatına ve süreye alışık değildir. İlk deneme bir başlangıç ölçümüdür; asıl önemli olan sonraki denemelerde netlerin yükselip yükselmediğidir.
Deneme sonucu düşük gelince çocuğa ne söylenmeli?
Net sayısıyla ya da kıyaslamayla başlamak yerine öğrencinin yorgunluğunu kabul eden bir cümleyle başlamak ve ona hangi dersi nasıl bulduğunu sormak doğru olur. Ayrıntılı analiz o akşam değil, ertesi gün sakin bir zamanda yapılmalıdır.
Düşük netin nedeni nasıl anlaşılır?
Her yanlış ve boş soru için bilmediği için mi, dikkatsizlikten mi, yoksa süre yetmediği için mi kaybedildiği belirlenir. Bu üç neden farklı çözümler gerektirir: konu tekrarı, kontrol alışkanlığı ya da süre yönetimi.
Çocuğunuz için doğru başlangıcı yapın
Ücretsiz deneme dersi ve danışmanlıkla çocuğunuza en uygun programı birlikte belirleyelim.