6. sınıf fen bilimleri yeni programda 7 ünite ve 36 öğrenme çıktısından oluşuyor; yıllık 138 ders saati. Çıktıların önemli bir kısmı 'deney yapabilme', 'bilimsel gözlem yapabilme' ve 'model oluşturabilme' ile bitiyor. Yani program öğrenciden bilgiyi okumasını değil, üretmesini istiyor.
Aşağıda bütün çıktıları MEB kodlarıyla veriyoruz. Ünitelerin konu özeti için 6. sınıf fen bilimleri konuları yazımıza bakabilirsiniz.
Ünite Saatleri
Güneş Sistemi ve Tutulmalar 12, Kuvvetin Etkisinde Hareket 14, Canlılarda Sistemler 22, Işığın Yansıması ve Renkler 22, Maddenin Ayırt Edici Özellikleri 32, Elektriğin İletimi ve Direnç 18, Sürdürülebilir Yaşam ve Etkileşim 18. En uzun ünite yoğunluğun da işlendiği madde ünitesi.
1. Ünite: Güneş Sistemi ve Tutulmalar (12 saat)
- FB.6.1.1. Güneş sistemindeki gezegenleri niteliklerine göre sınıflandırabilme
- FB.6.1.2. Güneş sistemi ile ilgili bilimsel model oluşturabilme
- FB.6.1.3. Güneş ve Ay tutulması ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.1.4. Güneş ve Ay tutulması ile ilgili bilimsel model oluşturabilme
Anahtar kavramlar: gezegenler, asteroit, gök taşı, meteor, meteorit, Güneş tutulması, Ay tutulması. İki model çıktısı var: bir el feneri ve iki top ile Güneş ve Ay tutulmasını evde canlandırmak, FB.6.1.4'ün tam karşılığı. Meteor-meteorit-gök taşı ayrımı en sık karıştırılan kavramlar.
2. Ünite: Kuvvetin Etkisinde Hareket (14 saat)
- FB.6.2.1. Bir cisme etki eden aynı doğrultudaki kuvvetler arasındaki ilişkileri açıklayarak bileşke kuvveti yapılandırabilme
- FB.6.2.2. Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetlerin etkisi altındaki bir cismin hareketine yönelik deney yapabilme
- FB.6.2.3. Sürat ve hız kavramlarını karşılaştırabilme
Sürat ile hız arasındaki fark yön: sürat yalnızca ne kadar hızlı gidildiğini, hız ise hangi yöne gidildiğini de söyler. Alınan yol ile yer değiştirme ayrımı da aynı mantıkla bu ünitede.
3. Ünite: Canlılarda Sistemler (22 saat)
- FB.6.3.1. Eşeyli ve eşeysiz üremeyi karşılaştırabilme
- FB.6.3.2. Bitkilerde üreme, büyüme ve gelişme hakkında bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.3.3. Tohumun çimlenmesine etki eden faktörlere ilişkin hipotez oluşturabilme
- FB.6.3.4. Hayvanlarda üreme, büyüme ve gelişme hakkında bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.3.5. İnsanda üremeyi sağlayan yapı ve organlar arasındaki ilişkileri çözümleyebilme
- FB.6.3.6. Sinir sisteminin görevlerini model üzerinde bilimsel olarak gözlemleyebilme
- FB.6.3.7. İç salgı bezlerinin vücut için önemini yapılandırabilme
- FB.6.3.8. Çocukluktan ergenliğe geçişte oluşan bedensel ve ruhsal değişimleri genelleyebilme
- FB.6.3.9. Denetleyici ve düzenleyici sistemlerin sağlığı için yapılması gerekenlerle ilgili bilgi toplayabilme
Dokuz çıktıyla yılın en kalabalık ünitesi. FB.6.3.3 bir hipotez kurma çıktısı ve evde yapılabilecek en iyi deneyi barındırıyor: iki kaba fasulye koyup birine su verip diğerine vermemek, değişkeni kontrol etmenin en basit örneği. Ergenlik konusu (FB.6.3.8) velilerin de hazırlıklı olması gereken bir başlık.
4. Ünite: Işığın Yansıması ve Renkler (22 saat)
- FB.6.4.1. Işığın farklı yüzeylerdeki yansıma olaylarına ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.4.2. Işığın yansımasında gelen ışın, yansıyan ışın ve yüzeyin normali arasındaki ilişki ile ilgili kanıt kullanabilme
- FB.6.4.3. Günlük hayattaki ayna çeşitlerine ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.4.4. Işığın madde ile etkileşimi sonucunda soğurulabileceğini bilimsel olarak gözlemleyebilme
- FB.6.4.5. Beyaz ışığın tüm ışık renklerinin bileşiminden oluştuğuna ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme
- FB.6.4.6. Cisimlerin siyah, beyaz ve renkli görünmesinin nedenini gözlem verileriyle açıklayabilme
- FB.6.4.7. Güneş enerjisinin günlük hayat ve teknolojideki yenilikçi uygulamalarına ilişkin eleştirel düşünebilme
Düzgün ve dağınık yansıma, düz, çukur ve tümsek ayna, soğurma. Evde bir kaşığın iki yüzü çukur ve tümsek aynanın en kolay modelidir. Siyah bir cismin güneşte neden daha çok ısındığı FB.6.4.4 ve FB.6.4.6'yı bir arada açıklar.
5. Ünite: Maddenin Ayırt Edici Özellikleri (32 saat)
- FB.6.5.1. Isı etkisiyle maddelerin genleşip büzüleceğine yönelik bilimsel gözleme dayalı tahmin edebilme
- FB.6.5.2. Maddelerin erime, donma ve kaynama noktasını gösteren deney yapabilme
- FB.6.5.3. Yoğunluğa ilişkin hesaplamalar yaparak bilimsel veriye dayalı tahmin edebilme
- FB.6.5.4. Deneyler sonucunda çeşitli maddelerin yoğunluklarına ilişkin tümdengelimsel akıl yürütebilme
- FB.6.5.5. Suyun katı ve sıvı hâllerine ait yoğunlukları karşılaştırarak bu durumun canlılar için önemi hakkında bilimsel çıkarımlar yapabilme
- FB.6.5.6. Yoğunluk ile ilgili bilimsel model oluşturabilme
Yılın en uzun ve hesap içeren tek ünitesi: yoğunluk = kütle / hacim. Buzun suda yüzmesi (FB.6.5.5) ve göllerin yüzeyden donması bu ünitenin klasik sorusu. Yoğunluk hesabında zorlanan öğrencinin sorunu genellikle fen değil, 6. sınıf matematiğindeki kesir ve ondalık işlemlerdir.
6. Ünite: Elektriğin İletimi ve Direnç (18 saat)
- FB.6.6.1. Maddelerin elektriği iletme durumlarını gösteren deney yapabilme
- FB.6.6.2. Elektrik devresindeki ampulün parlaklığının bağlı olduğu değişkenleri belirlemeye yönelik deney yapabilme
- FB.6.6.3. Ayarlanabilir direncin ampulün parlaklığına etkilerine yönelik bilimsel çıkarım yapabilme
Anahtar kavramlar: iletken, yalıtkan, elektriksel direnç, reosta. Direncin bağlı olduğu üç faktör (kesit alanı, uzunluk, iletkenin cinsi) programda açıkça sayılıyor.
7. Ünite: Sürdürülebilir Yaşam ve Etkileşim (18 saat)
- FB.6.7.1. Biyoçeşitliliğin doğal yaşam için önemini sorgulayabilme
- FB.6.7.2. Biyoçeşitliliği tehdit eden faktörleri araştırma verilerine dayalı tahmin edebilme
- FB.6.7.3. Isınma amaçlı yakıt kullanımının insan ve çevre üzerine etkilerini tartışabilme
- FB.6.7.4. Yakın çevresindeki veya ülkemizdeki bir çevre problemini çözebilme
Biyoçeşitlilik, habitat, ekosistem, nesli tükenen canlılar ve çevre kirliliği. Bu ünitenin çıktıları tartışma ve problem çözme odaklı; yazılıda gerekçeli görüş yazma sorularına dönüşür.
Deney İsteyen Çıktılar
Programda doğrudan deney yapabilme ifadesi taşıyan beş çıktı var: FB.6.2.2, FB.6.5.2, FB.6.6.1, FB.6.6.2 ve hipotez kurma çıktısı FB.6.3.3. Açık uçlu yazılılarda bu çıktılardan 'deneyde bağımlı ve bağımsız değişken nedir?', 'bu düzenekle neyi test edebilirsiniz?' gibi sorular gelir. Deneyi yapmış ya da en azından düzeneği çizmiş öğrenci bu soruları rahat cevaplar.
Evde Çalışma Önerisi
Her ünite için bir tane küçük ev deneyi seçin: el feneriyle tutulma, kaşıkla ayna, iki fasulyeyle çimlenme, bir bardak su ve buzla yoğunluk. Deneyi yaptıktan sonra çocuğunuzdan üç satır yazmasını isteyin: ne yaptım, ne gözlemledim, bundan ne sonuç çıkardım. Bu üç satır, programın bilimsel süreç becerisi dediği şeyin ta kendisi.
Senaryo bazında yazılı dağılımı için 6. sınıf fen bilimleri yazılı senaryoları yazımıza bakabilirsiniz.
Sonuç
6. sınıf fen bilimleri 7 ünite, 36 öğrenme çıktısı ve 138 ders saatinden oluşuyor. Canlılarda sistemler en kalabalık, madde ve yoğunluk en uzun ünite. Çıktıların çoğu deney, gözlem ve model kurma istediği için evde yapılan basit deneyler ve kısa gözlem notları bu derste test çözmekten daha kalıcı sonuç verir.
Son güncelleme: 25 Ekim 2026. Öğrenme çıktısı kodları ve ifadeleri, tema/öğrenme alanı adları, anahtar kavramlar ve ders saatleri MEB'in tymm.meb.gov.tr adresinde yayımladığı 6. sınıf fen bilimleri öğretim programı sayfalarından alınmıştır; açıklamalar ve çalışma önerileri Arc Akademi'ye aittir. Güncel hâli için resmî kaynağı esas alınız.
Sıkça Sorulan Sorular
6. sınıf fen bilimlerinde kaç kazanım var?
Yeni programda 6. sınıf fen bilimleri 7 ünitede 36 öğrenme çıktısından oluşuyor. Yıllık ders saati 138; en uzun ünite 32 saatle Maddenin Ayırt Edici Özellikleri.
6. sınıf fende yoğunluk hangi ünitede?
5. ünite olan Maddenin Ayırt Edici Özellikleri ünitesinde. Genleşme-büzülme ve hâl değişim noktalarıyla birlikte yoğunluk hesaplamaları ve suyun katı-sıvı hâllerinin yoğunluk farkı işleniyor.
6. sınıf fende hangi kazanımlar deney istiyor?
Dengelenmiş ve dengelenmemiş kuvvetler (FB.6.2.2), erime-donma-kaynama noktası (FB.6.5.2), maddelerin elektriği iletmesi (FB.6.6.1) ve ampul parlaklığı (FB.6.6.2) çıktıları deney yapmayı; tohumun çimlenmesi (FB.6.3.3) çıktısı hipotez kurmayı istiyor.
Fen Bilimleri dersinde birebir destek ister misiniz?
Uzman eğitmenlerimizle Fen Bilimleri dersindeki eksikleri kapatın, notları yükseltin.
